Een scenario dat veel tuiniers maar al te goed kennen
Je zorgt wekenlang voor je tomatenplanten, je sproeit bordeauxpap zodra de lucht bewolkt wordt… en dan, midden in de zomer, verschijnen er bruine vlekken op de bladeren, de vruchten worden zacht en alles vergaat. Phytophthora bij tomaten kan een volledige oogst in enkele dagen verwoesten.
Veel tuiniers dachten goed beschermd te zijn, want dit historische schimmelwerende middel is toegelaten in de biologische teelt. Tot een biotuinier hen duidelijk maakte dat het probleem niet alleen bij het product lag, maar bij de manier van werken. Één kleine gewoonte aanpassen veranderde alles.
Waarom bordeauxpap alleen niet volstaat om tomaten te redden
Bordeauxpap is een mengsel van kopersulfaat en kalk dat als een beschermend laagje op de bladeren werkt. Het middel is uitsluitend preventief: eens de vlekken zichtbaar zijn, geneest het een aangetaste plant niet meer. Wie het pas inzet als het leed al geschied is, komt simpelweg te laat.
Er schuilt nog een tweede valkuil. Deze contactbescherming wordt bij elke hevige regenbui weggespoeld en moet regelmatig opnieuw worden aangebracht. Hobbytuiniers behandelen doorgaans niet vroeg genoeg én niet frequent genoeg. Bovendien hoopt koper zich op in de bodem, verstoort het het bodemleven en ondermijnt het uiteindelijk een gezonde moestuin.
De aanpak van biotuiniers: andere gewoontes, niet meer producten
Professionele biotuiniers beginnen bij de basis. Voldoende ruimte tussen de planten zodat lucht kan circuleren, water geven aan de voet ’s ochtends zonder het blad nat te maken, mulchen om spatten te vermijden en beschutting bieden bij een zeer natte periode. We hebben dit allemaal weleens verwaarloosd, en phytophthora maakte er gretig gebruik van.
Daarna vervingen ze het reflex van “systematisch koper spuiten” door een lichte routine met paardestaartaftreksel. Akkerpaardestaart (Equisetum arvense) is bijzonder rijk aan kiezelzuur en versterkt de plantenweefsels, waardoor tomaten weerbaarder worden tegen schimmelziekten. De sleutel: dit verdund plantensap preventief spuiten vóór en tijdens warme, vochtige periodes.
Hoe je paardestaartaftreksel toepast op tomaten
Voor dit paardestaartaftreksel voor tomaten kook je ongeveer 1 kg verse paardestaart of 150 g gedroogde paardestaart in 10 liter water gedurende een halfuur, laat je het afkoelen en zeef je het zorgvuldig. Dit geeft een geconcentreerde basisvloeistof die je altijd moet verdunnen voor gebruik.
Professionele groentetelers verdunnen doorgaans tot 5 à 10 procent en spuiten dit op beide kanten van de bladeren, ’s avonds of ’s ochtends, om de tien tot vijftien dagen in lente en zomer. Bij bijzonder vochtig weer verhogen ze de frequentie. Door paardestaart af te wisselen met kleine hoeveelheden koper indien nodig, blijft de moestuin beschermd zonder de bodem te verzadigen.
